Hvað er Anarkismi? Útgáfa Bókasafn Dreifing Hafa Samband
Fréttir / Uppfærslur Greinar Bækur um Anarkisma TenglarMyndir

Rebellion of the Hanged

B Traven

1952

 

Ķ formįla aš žessari skįldsögu er tekiš fram aš enginn viti ķ raun hver B Traven var. Tališ er aš hann hafi veriš žjóšverji en hans er minnst fyrir skįldsöguna „Treasure of the Sierra Madre“ og sex skįldsögur ķ „jungle serķunni“ sem allar hafa veriš og eru róttęklingum og öšrum mikill innblįstur. Rebellion of the Hanged er ein af žeim. Skįldsögum B Traven hefur veriš hampaš mešal bókaorma anarkista.

 

Sagan hefst meš Cįndido Castro, Tsotsil indķana ķ Mexķkó sem vegna veikinda og daušsfalls konu sinnar lendir ķ skuld viš hvķtan lįnadrottin. Hann dęmist til naušungarvinnu vegna skuldarinnar og įsamt stórum vinnuhóp annara eignalausra indķana, fer hann meš unga syni sķna og systur śt ķ frumskóginn. Žar eru vinnuhóparnir reknir įfram viš vinnuna į hrottalegan hįtt viš erfišar ašstęšur. Vistin er öll hin ömurlegasta; Žrķr bręšur (hvķtir menn) hafa keypt upp frumskógasvęši ķ von um aš verša rķkir į aš fella mahónķtré. Vegna erfišra ašstęšna gengur žeim illa aš koma timbrinu til byggša og žar meš standa viš sķnar skuldbindingar og žeir taka žaš śt į verkamönnunum. Bręšurnir, sem eru drukknir hrottar og žeirra undirtyllur meš, beita hótunum, pyntingum og moršum til aš skelfa indķįnana til aš halda įfram aš vinna sig til dauša į ónżtu fęši ķ hita og raka frumskógarins.  Įhrifarķkasta pyntingarašferšin sem žeir beita er aš hengja mennina upp ķ tré į höndum og fótum, yfir nótt, nakta og meš feiti ķ andlitinu svo aš maurar og flugur sęki ķ žį. Žašan kemur titill bókarinnar.

 

Óttinn og žręlslundin er reiši indķįnanna yfirsterkari og innan vinnuhópanna eru alltaf einhverjir sem eru tilbśnir aš kjafta frį. Örvęntingin rekur žręlana til aš reyna aš stinga af en fęstir lifa žaš af. Mešal žeirra sem komu ķ vinnubśširnar meš Cįndido eru žrķr pólitķskt mešvitašir menn sem voru į flótta eftir aš hafa agķteraš mešal fįtękra verkamanna fyrir uppreisn.

 

Regntķminn nįlgast, žį vinnast verkin seinna og örvęntingin veršur meiri mešal žeirra sem reka į eftir. Žeir taka žaš śt ķ aukinni hörku gagnvart indķįnunum. Einn žeirra, sem dreginn er tilbaka eftir flóttatilraun, veit aš hann į inni hrottalegar pyntingar og ķ örvęntingarkasti nęr hann aš stinga yfirmann sinn ķ augun svo hann blindast, sķšan stekkur indķaninn ķ įna og drekkir sér en yfirmašurinn skżtur sig ķ hausinn žar sem hann vill ekki lifa blindur. Žetta kvisast śt mešal hinna kśgušu og žeir įtta sig į daušleika kśgara sinna. Orš žeirra sem skilgreina kśgun žeirra nęr eyrum žeirra. Uppreisn hefst.

 

Indķįnarnir myrša verkstjóra sķna og yfirmenn žeirra og taka yfir vinnustöšvarnar. Žeir vita aš vķša um landiš eru svipašir hlutir aš eiga sér staš og žeir hafa engu aš tapa ķ barįttu sinni fyrir landi og frelsi, nema lķfinu og lķf žeirra er hvort eša er einskis virši ķ höndunum kśgaranna. „Hefšu žeir veriš rökfastir menn hefšu žeir aldrei gert uppreisn. Uppreisnir og byltingar eru alltaf órökréttar ķ sjįlfu sér žvķ žęr valda truflun į žvķ syfjuįstandi sem kallast lög og regla“ (213). Žeir eru ekki skipulagšir en „treysta į byltingarandann sem aldrei hęttir aš endurnżja sig, sé hann ekki afvegaleiddur af pólitķkusum“ (171).

 

Žaš er rétt sem ég hafši lesiš aš žessi skįldsaga er anarkistum og öšrum byltingarsinnum innblįstur. Hśn er spennandi, hśn er vel skrifuš, į einföldu mįli (mögulega var enska ekki fyrsta tungumįl höfundar) og grķpandi. Ég tengir uppreisnarandann viš mitt daglega lķf, žótt aš ég sé hvorki barinn né pyntašur og megi rķfa kjaft, er ég flesta daga ķ vinnu og megniš af afrakstri žeirrar vinnu fer ķ aš višhalda stofnunum sem einungis sumpart eru almenningi til gagns.

 

Mjög góš bók aš finna og lesa ķ žeim afžreyingarmarkaši sem bókaśtgįfa er oršin. Ég mun leita uppi fleiri skįldsögur B Traven.   

 

sh

 

Til baka í umfjallanir